3091 SAYILI KANUN
Taşınmaz Mal Zilyetliğine
Yapılan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakkındaki 3091 Sayılı Kanunun Uygulama Şekli ve
Esaslarına Dair Yönetmelik hükümlerine göre aşağıdaki olay ve durumlar 3091
sayılı Kanunun uygulanmasında taşınmaz mala tecavüz veya müdahale sayılır:
a) Bahçe, tarla ve arsa gibi arazi üzerinden devamlı olarak gelip geçmek
suretiyle zilyedin taşınmazdan istifade etmesine engel olmak,
b) Ekim ve dikimde bulunmak,
c) Bir hak iddia ederek tarla veya bahçedeki mahsulü biçmek, toplamak,
d) Başkasının taşınmaz malına taş, toprak, ağaç, gübre ve benzeri şeyleri
bırakmak suretiyle zilyedin taşınmazdan istifade etmesine engel olmak,
e) Sulama veya içme sularından, su kuyularından, sarnıçlardan, su yollarından,
su borularından ve arklarından yararlanmayı engellemek,
f) Başkasının arazisi üzerinde su geçirmek üzere ark açmak,
g) Temel açmak, hendek kazmak, bina yapmak,
h) Yukarıda sayılanlara benzer diğer davranışlarda bulunmak.
Müşterek veya İştirak Halinde Mülkiyetten Doğan Zilyetlik:
Bir taşınmaz mal üzerinde birden fazla kişilerin bir arada zilyet oldukları
müşterek veya iştirak halinde mülkiyet hallerinde, yani anlaşmazlığa düşenlerin
taşınmazda hissedar olmaları halinde, o taşınmazı fiilen tasarruf edenin
zilyetliğinin hem diğer hissedarlara, hem de üçüncü şahıslara karşı korunması
esastır. Bu gibi durumlarda (müşterek hissedarlıktan) söz edilerek 3091 sayılı
Kanunun olaya uygulanmaması yoluna gidilemez.
Taşınmazın miras yoluyla birden çok mirasçıya kalması halinde de bu Kanuna göre
tecavüz veya müdahalenin önlenmesi ile ilgili başvurular kabul edilir ve eylemli
olarak zilyetliklerini sürdürenlerin zilyetlikleri hem diğer mirasçılara hem de
üçüncü şahıslara karşı korunur.
Ortaklık ve Kira
Sözleşmesi :
Taşınmaz mal üzerindeki anlaşmazlığın ortaklıktan veya kira sözleşmesinden
kaynaklanmış olması idarenin taşınmaza eylemli olarak kimin veya kimlerin zilyet
olduklarını araştırarak karar vermesine engel değildir. Ortaklığın veya kira
sözleşmesinin sona erip ermediği, bulunduğu aşamada geçerliliği olup olmadığı
adli yargının çözümleyeceği üstün hak iddiası niteliğindedir.
Damlı Yapı ve
Fuzuli İşgal :
Konut, dükkan, depo, ahır gibi damlı yapılarda bu Kanunun uygulanabilmesi,
taşınmazın fuzulen işgal edilmiş olmasına bağlıdır.
Fuzuli işgal :
Bir taşınmazı, sahibinin izin ve rızası olmayarak işgal etme, başka bir deyişle;
bir taşınmazın maliki veya onun yerine bu konuda işlem yapmaya yetkili vekil
veya mümessil gibi kimselerle hukuki bir bağlantı kurmadan rıza dışı, henüz
boşaltılmamış veya herhangi bir suretle boşalan damlı bir yapıya, eylemli bir
durum yaratarak kendiliğinden girme durumudur.
Başvuru
Taşınmaz mala yapılan tecavüz veya müdahalenin önlenmesi için yetkili makamlara
başvurmaya o taşınmaz malın zilyedi yetkilidir. Zilyet birden fazla ise
içlerinden birinin başvurması yeterlidir.
Kamu idareleri, kamu kurumları ve kamu kuruluşları ile tüzel kişilerin
başvuruları, taşınmaz malın ait olduğu idare, kurum, kuruluş veya tüzel kişinin
yetkilisi tarafından yapılır.
Köye ait taşınmaz mallara yapılan tecavüz veya müdahalelerde, köy halkından
herhangi biri de yetkili makama başvuruda bulunabilir.
Başvurular bir dilekçe ile merkez ilçelerde Valiliklere, ilçelerde
Kaymakamlıklara bizzat veya kanuni temsilcileri tarafından yapılır.
Kan hısımları ile sihri hısımlar tarafından zilyet adına yapılan başvurular
işleme konulmaz.
Posta ile yapılan başvurular üzerine, başvurunun kanuni süresi içinde bizzat
veya kanuni temsilcisi tarafından yapılması gerektiği başvuru sahibine yazılı
olarak duyurulur.
Başvuruda Bulunma
Süresi
Yetkililerin tecavüz veya müdahalenin yapıldığını öğrendikleri tarihten itibaren
60 gün içinde idari makama başvuruda bulunmaları gerekmektedir. Ancak, tecavüz
veya müdahalenin oluşundan itibaren bir yıl geçtikten sonra bu makamlara
başvuruda bulunulamaz.
Posta ile yapılan başvurular, başvuru için Kanunun öngördüğü süreleri durdurmaz.
Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerle menfaati umuma ait olan
taşınmaz mallara bu Kanunun yürürlüğe girdiği 15/12/1984 tarihinden sonra
yapılan tecavüz veya müdahalelerde başvuru için süre aranmaz.
Ücretler (Örnek olarak verilmiştir)
Müracaat eden kişi:
2 adet memur harcırahı ( 2 x 9 milyon )
1 infaz memuru harcırahı ( 9 milyon)
2 defa olay yerine gidip gelmek üzere tutacağı araba ücretini ödemek zorundadır.
Başvuru şikayetçi lehine sonuçlanırsa; masrafları karşı taraftan (gerekirse icra
yoluyla) tahsil eder.
Başvuru şikayetçi aleyhine sonuçlanırsa; masraflar kendi üzerinde kalır, ikinci
defa olay yerine gidilmeyeceği için araba ücreti 1 sefer tahakkuk eder.